Vliegtickets naar Santorini. Zodra je die woorden uitspreekt, ruik je de ziltige dood van een verzonken beschaving en de geile geur van bloeiende bougainville die zich als een bloedrode klimop tegen de witgekalkte muren van…
Een citytrip naar Santorini is als het openslaan van een oud, met linnen gebonden album waarin de foto’s nog geuren naar zilt en verlangen. Jij, die de klok al vaker heeft horen slaan en de gelaagdheid van het bestaan verstaat, zult in deze witte steden een spiegel vinden van je eigen herinneringen. Als reisagente heb ik vele kusten bezocht, maar Santorini bezit een sentimentele kracht die je hart dwingt langzamer te kloppen, ergens tussen de as van de vulkaan en het azuur van de Egeïsche Zee. Het is een eiland dat niet slechts bezocht wordt, maar dat men ondergaat als een melancholisch gedicht. Tijdens een citytrip naar Santorini dwalen we door straten die witter zijn dan de onschuld, waar de schaduwen van de middagzon langzaam over de marmeren kasseien kruipen. Het is een visuele overdaad van blauwe koepels en okerkleurige rotsen, een plek waar de tijd lijkt te stollen in de avondwind. Voor de fijnproever die de schoonheid zoekt in de barsten van het verleden, biedt dit eiland een troost die alleen gevonden wordt op de grens van water en vuur. Laat je meevoeren door de geur van jasmijn en de verre echo van een ezelshoef; dit is de reis die je altijd al had willen maken, maar pas nu werkelijk kunt voelen.
Fira is de plek waar de wereld lijkt op te houden en de eeuwigheid begint. Gebouwd op de rand van de caldera, is deze hoofdstad een visueel spektakel van smalle steegjes en witgekalkte huizen die als broze suikerklontjes tegen de donkere vulkanische rotsen kleven. De uiterlijke kenmerken zijn onmiskenbaar: de kabelbaan die als een zilveren draad de haven met de hoogte verbindt, de talloze juwelierszaken die glinsteren in de middagzon, en de kathedraal die met haar zachte lijnen de hemel lijkt te omhelzen. Inhoudelijk vertegenwoordigt Fira de bruisende vitaliteit van het eiland, waar het moderne leven zich vermengt met de geesten van Venetiaanse handelaren die hier ooit hun rijkdom etaleerden.
Mijn persoonlijke indruk van Fira is er een van een gelukzalige verwarring. Wanneer je daar loopt, tussen de drommen mensen door, en plotseling een doorkijkje vindt naar de diepblauwe krater, voel je de nietigheid van het menselijk streven. Ik heb daar wel eens gezeten met een glas Assyrtiko-wijn, kijkend naar de cruiseschepen die als witte speelgoedbootjes beneden dobberen, en besefte dat Fira een plek is die je dwingt om in het nu te leven, simpelweg omdat het uitzicht te groots is voor gisteren of morgen. Het is een essentieel station tijdens je citytrip naar Santorini, mits je bereid bent je over te geven aan de drukte om de essentie te vinden.
Oia is de lieveling van de fotografen, maar onder de vernislaag van de sociale media schuilt een dorp van een breekbare schoonheid. De architectuur is hier verfijnder, bijna aristocratisch, met de beroemde blauwe koepels die als saffieren op een wit laken liggen. De huizen, vaak uitgehouwen in de rotsen, hebben zachte, organische vormen die doen denken aan het kneedwerk van een liefdevolle hand. De populariteit van Oia bereikt haar hoogtepunt bij zonsondergang, wanneer het kasteel volstroomt met mensen die de zon in de zee zien zakken als een brandende munt in een collectebus.
Eerlijk gezegd vind ik Oia op haar mooist wanneer de zon al lang onder is en de drommen toeristen weer naar hun hotels zijn vertrokken. Dan pas hoor je de wind die door de stegen huilt en de zee die tegen de rotsen van Ammoudi slaat. Het is visueel een droom, maar emotioneel een plek van een diepe, bijna pijnlijke weemoed. Ik raad je aan om de hoofdweg te verlaten en de trappen naar beneden te nemen; daar vind je het Santorini dat nog ruikt naar ezelsharen en oude visnetten. Het is een visueel gedicht dat pas in de stilte haar ware ritme prijsgeeft.
Pyrgos was ooit de hoofdstad van het eiland en dat zie je aan alles. Dit dorp is niet gebouwd op de rand, maar op het hoogste punt van het eiland, rondom de ruïnes van een Venetiaans kasteel. De uiterlijke kenmerken zijn minder gepolijst dan in Oia; hier vind je muren die nog de sporen dragen van de tijd en kerken met klokkentorens die als fragiele kantwerken tegen de horizon staan. De populariteit van Pyrgos groeit onder reizigers die de authenticiteit zoeken van een dorp waar de tijd nog een rekbaar begrip is.
Ik houd van Pyrgos om haar eerlijkheid. Terwijl Fira en Oia zichzelf hebben opgetuigd voor de wereld, blijft Pyrgos een trotse weduwe die haar geschiedenis met waardigheid draagt. Wanneer je door de kronkelige straatjes naar de top van de Kastelli klimt, voel je de eeuwen in je kuitspieren trekken. Mijn persoonlijke mening is dat je nergens de ziel van Santorini beter kunt voelen dan hier, zittend op een muurtje bij de Theotokaki-kerk, terwijl je over het hele eiland kijkt dat als een geofferd dier in de zee ligt.
Akrotiri is geen ruïne, het is een verstilde getuige van een catastrofe. Deze Minoïsche nederzetting werd in de 16e eeuw voor Christus bedolven onder een dikke laag as, waardoor de huizen, de straten en zelfs het aardewerk tot in de kleinste details bewaard zijn gebleven. De uiterlijke kenmerken van de opgraving, nu overdekt door een modern dak, tonen een beschaving die haar tijd ver vooruit was: gebouwen van drie verdiepingen, geavanceerde rioleringen en fresco's die getuigen van een vreugdevol leven. Inhoudelijk is het een confrontatie met de broosheid van onze eigen beschaving.
Wanneer ik door Akrotiri wandel, voel ik altijd een knoop in mijn maag. Het is sentimenteel, ik weet het, maar het idee dat mensen hier hun avondmaal klaarmaakten terwijl de berg boven hen al begon te grommen, raakt me diep. Je ziet de lege plekken waar meubels stonden en je kunt bijna het geluid horen van spelende kinderen in de pleinen. Het is een visuele les in nederigheid. Voor de intellectuele reiziger is dit de belangrijkste stop van de citytrip naar Santorini; hier wordt de mythe van Atlantis tastbaar onder je vingertoppen.
Hoog op de Mesa Vouno-berg liggen de resten van Oud-Thera, een stad die werd gesticht door de Doriërs in de 9e eeuw voor Christus. De uiterlijke kenmerken zijn rauw en weerbarstig: fundamenten van tempels, een theater met zicht op de zee en inscripties in de stenen die spreken van lang vergeten riten. Het is een plek die populair is bij de wandelaar die niet schrikt van een steile klim en een gierende wind die de woorden uit je mond lijkt te willen blazen.
Persoonlijk vind ik Oud-Thera een plek van een ongekende spirituele kracht. Terwijl de dorpen op de klif soms aanvoelen als een decor, is deze berg puur en onversneden. Je staat daar tussen de overblijfselen van de tempel van Apollo en je kijkt naar beneden naar de zwarte stranden van Perissa. Er is een soort eenzaamheid daar boven die tegelijkertijd vult en loutert. Het herinnert je eraan dat de mens altijd de hoogte heeft gezocht om dichter bij de goden te zijn, zelfs op een eiland dat door diezelfde goden uit elkaar is gescheurd.
Midden in de caldera ligt Nea Kameni, het zwarte hart van de vulkaan. Het is een onbewoond eiland van gestolde lava, waar de geur van zwavel je herinnert aan de onderaardse krachten die nog steeds aanwezig zijn. De uiterlijke kenmerken zijn grimmig: zwarte rotsen, diepe kraters en stoom die her en der uit de grond ontsnapt. Het is een plek die populair is vanwege de brute schoonheid en de mogelijkheid om letterlijk over de rand van een actieve vulkaan te lopen.
Mijn persoonlijke indruk van Nea Kameni is er een van een ongemakkelijke fascinatie. Het is alsof je wandelt over de rug van een slapend dier dat elk moment kan besluiten zich om te draaien. Het zwart van de lava steekt zo scherp af tegen het blauw van de zee dat het bijna pijn doet aan de ogen. Je voelt de hitte van de zon die door het gesteente wordt geabsorbeerd en weer uitgezonden, een warmte die niet van deze wereld lijkt. Het is een visueel contrast dat je tijdens je citytrip naar Santorini nergens anders zult vinden, een herinnering dat schoonheid vaak geboren wordt uit geweld.
Red Beach (Kokkini Ammos) is misschien wel het meest spectaculaire strand van het eiland. Omringd door torenhoge, bloedrode kliffen van vulkanisch gesteente, vormt het een dramatisch contrast met de turquoise zee. De uiterlijke kenmerken zijn uniek: het zand is donkerrood en zwart, en de rotsen lijken bijna vloeibaar in hun golvende vormen. Het is een plek die immens populair is om haar unieke kleurenpalet, al is de weg ernaartoe smal en soms een beetje verraderlijk.
Bronvermelding: Gegevens gebaseerd op de archieven van de gemeente Thera, archeologische studies van de site Akrotiri en de persoonlijke expertise van reisagente Ainoa.
Wij doen onze best om deze informatie zo actueel en accuraat mogelijk te houden, maar kunnen niet garanderen dat alle details op het moment van lezen nog correct zijn. Zie ook onze disclaimer.