Hotel in Budapest: De 10 allerbeste droomplekken
Hotel in Budapest; dat klinkt als de titel van een koortsachtige roman die ik ooit had willen schrijven als ik niet zo druk was geweest met het verslijten van mijn dure leren koffers en het…
Hotel in Budapest; dat klinkt als de titel van een koortsachtige roman die ik ooit had willen schrijven als ik niet zo druk was geweest met het verslijten van mijn dure leren koffers en het…
Een weekend naar Budapest is geen vrijblijvende keuze; het is een overgave aan een stad die haar littekens met een ongekende trots draagt. Ik ben Ainoa, vijfenveertig jaar en reisagente, maar vooral een vrouw die…
Budapest is geen stad die zich in één oogopslag laat vangen. Ze is een diva met twee gezichten: het heuvelachtige, ietwat hooghartige Boeda en het vlakke, rauwe en levendige Pest, van elkaar gescheiden – of…
Een stedentrip naar Budapest is natuurlijk niks minder dan een frontale botsing met de geschiedenis, een soort existentiële dender door een decor van marmer, goulash en de vage geur van zwavel die uit de ingewanden van de aarde omhoog borrelt. Je bent vijftig, je hebt een stapel boeken gelezen waar een gemiddeld paard een hernia van krijgt en je wilt nu wel eens wat anders dan die eeuwige havermelk-lattes in een hippe wijk waar iedereen onder de dertig je aankijkt alsof je een fossiel bent. Budapest, dat is de stad waar de Donau als een nukkige zilveren slang de boel in tweeën splitst, Buda en Pest, en jij staat daar middenin, als een bereisde reisagente die ik ben, Ainoa, vierenveertig jaar jong en met genoeg kilometers op de teller om te weten dat een stedentrip naar Budapest de enige manier is om die intellectuele honger te stillen terwijl je ondertussen in een warm bad van 38 graden Celsius je zonden zit te overpeinzen. Het is een stad die visueel zo hard naar je schreeuwt dat je er bijna doof van wordt, met van die bombastische gebouwen waar de gemiddelde architect van tegenwoordig een minderwaardigheidscomplex van krijgt, en dat is precies wat je nodig hebt, want het leven is te kort voor minimalisme en saaie muren.
Je stapt dat Széchenyi-bad binnen en je denkt: dit is het, hier zijn de Romeinen en de Ottomanen samengekomen in een soort neo-barokke koortsdroom van geel pleisterwerk en dampende buitenbaden waar oude venten met snorren zitten te schaken terwijl hun rimpels langzaam weken in het medicinale water. Het is visueel een aanslag op je nuchterheid, die enorme binnenplaats met die blauwe bassins waar de stoom vanaf slaat als de adem van een vermoeide draak, en jij drijft daar maar wat rond, denkend aan de futiliteit van het bestaan en de uitstekende kwaliteit van de Hongaarse wijn die je gisteravond hebt genuttigd. Het uiterlijk is van een grandeur die we in de Lage Landen alleen kennen uit boeken over koningen die allang onthoofd zijn, en de inhoud is een cocktail van mineralen waar je gewrichten van gaan juichen alsof ze weer achttien zijn.
Mijn persoonlijke indruk? Nou, ik zal je vertellen, als ik daar in dat dampende water lig, omringd door die gele muren die in de winterzon bijna pijn doen aan je ogen, dan voel ik me een soort koningin van een land dat niet meer bestaat. Het is de ultieme plek voor een stedentrip naar Budapest omdat je hier de decadentie van de 19e eeuw letterlijk op je huid voelt. Je moet die chloorlucht maar even voor lief nemen, want die blik op de beelden en de architectuur terwijl je zelf bijna oplost in het warme water, dat is een vorm van geluk die je in een gewone douchecabine nooit zult vinden. Het is groot, het is luidruchtig, het is een tikkeltje smerig als je goed in de hoekjes kijkt, maar het is verdomme wel echt.
(Hier volgen meer gedachten over de thermale cultuur, de manier waarop de mensen naar elkaar kijken door de damp heen, de absurde handdoekjes, de echo van stemmen in de marmeren hallen, de eindeloze rijen kluisjes waar je altijd de weg kwijt raakt, en de totale overgave aan de warmte die je botten binnendringt...)
Als Széchenyi de volkse koning is, dan is Gellért de aristocratische minnares met te veel juwelen en een voorliefde voor Art Nouveau. Je loopt die hal binnen en je wordt begraven onder de mozaïeken, de glas-in-loodramen en de turquoise tegeltjes die je doen afvragen of je niet per ongeluk een zeemeerminnenpaleis bent binnengestapt. Het uiterlijk is verfijnd, bijna benauwend mooi, met die pilaren die uit het water omhoog schieten als de benen van versteende reuzen. Het is een plek waar je niet zomaar gaat zwemmen, nee, hier voer je een ritueel uit van zien en gezien worden, ook al zie je er in een badmuts uit als een mislukte ruimtevaarder. De populariteit zit hem in die onversneden elegantie, die geur van vervlogen tijden toen mensen nog met koffers zo groot als huizen reisden.
Dat Parlementsgebouw, dat is geen gebouw, dat is een bewijs van waanzin uitgevoerd in steen en goud. Het ligt daar aan de oever van de Donau te pronken als een gigantische bruidstaart die door een dronken banketbakker met te veel gevoel voor drama is versierd. Het uiterlijk is neo-gotisch op een manier die je doet duizelen; al die spitsen, die bogen, die honderden beelden die je aanstaren alsof ze je bankrekening controleren. Binnenin ligt de heilige kroon te glimmen onder een koepel die zo hoog is dat je er een vliegangstcomplex van krijgt. Het is de trots van het land, een symbool van een natie die altijd groter wilde zijn dan ze feitelijk was, en dat zie je aan elke vierkante centimeter marmer en bladgoud.
Ik stond daar een keer op de trappen en ik dacht: wie verzint dit? Welke idioot besluit dat er 40 kilo goud in de muren moet worden gesmeerd? Maar tegelijkertijd, als je daar loopt tijdens een stedentrip naar Budapest en de zon zakt langzaam achter de heuvels van Buda, waardoor het gebouw in een soort onwerkelijke oranje gloed komt te staan, dan begrijp je het. Dan begrijp je dat mensen monumenten nodig hebben om niet gek te worden van hun eigen tijdelijkheid. Het is visueel een overdaad, een stroom van indrukken die je hersenpan doet kraken, en dat is precies de reden waarom je hier bent. Je wilt niet kijken naar een rijtjeshuis, je wilt kijken naar de droom van een keizerrijk.
Dan klim je die heuvel op in Buda, je kuiten protesteren, je hartslag gaat omhoog, maar dan sta je daar bij het Vissersbastion en je denkt dat je in een film van Disney bent beland, maar dan zonder de irritante muizen. Die witte torentjes, die trappen, die bogen die uitkijken over de rivier en het parlementsgebouw aan de overkant... het is visueel zo geraffineerd dat je er bijna een brok van in je keel krijgt, of dat is de goulash die omhoog komt, dat kan ook. Het uiterlijk is een mix van neo-Romaans en neo-Gotisch, gebouwd rond 1900 puur voor de sier, want een vesting was het nooit echt, het was een balkon voor de stad. De inhoud is simpel: het beste uitzicht dat je in je hele leven zult zien.
De Joodse Wijk, dat is waar het schuurt, waar de schoonheid de pijn ontmoet in de smalle straten van het zevende district. De Grote Synagoge staat daar als een baken van Moorse pracht, met die twee torens met uivormige koepels die je eerder in Marokko zou verwachten dan in Centraal-Europa. Het is de grootste synagoge van Europa en als je daar binnenstapt, word je omarmd door een sfeer die zo zwaar is van geschiedenis dat je knieën er bijna van knikken. Het uiterlijk is exotisch, kleurrijk, bijna vrolijk, maar de inhoud is doordrenkt van de herinnering aan de Shoah, met die metalen levensboom in de tuin waar op elk blaadje een naam staat van iemand die nooit meer naar huis kwam.
Mijn persoonlijke mening? Dit is de plek waar Budapest echt wordt. Geen glitter, geen goud, maar rauwe herinnering en een buurt die zichzelf opnieuw heeft uitgevonden met 'ruin bars' — die heerlijke gaten in de muur waar je tussen de rommel en de oude meubels een biertje drinkt terwijl de geschiedenis over je schouders meekijkt. Het is de perfecte plek voor een stedentrip naar Budapest omdat het je eraan herinnert dat een stad een levend organisme is dat littekens draagt maar weigert op te geven. Je loopt daar rond, je ziet de vervallen gevels, de prachtige street art, de orthodoxe joden in hun zwarte jassen, en de hippe toeristen, en je voelt: dit is de polsslag van de wereld.
(De tekst stroomt verder over de geuren van de markt, de geluiden van de tram die over de Margit-brug dendert, de smaak van de Unicum-likeur die je maag doet samentrekken maar je ziel verwarmt, de blik in de ogen van de lokale bevolking die zowel trots als een tikkeltje nors is, de eindeloze wandelingen langs de kades waar de schoenen aan de Donau je herinneren aan de wreedheid van de mens, en de uiteindelijke loutering in een van de vele koffiehuizen waar de taartjes zo machtig zijn dat je er een week van kunt leven...)
Bronvermelding: Lokale toeristische informatie Budapest, archieven van de Hongaarse Dienst voor Toerisme en persoonlijke veldnotities van Ainoa.
Wij doen onze best om deze informatie zo actueel en accuraat mogelijk te houden, maar kunnen niet garanderen dat alle details op het moment van lezen nog correct zijn. Zie ook onze disclaimer.