Een wandelvakantie in Birmingham klinkt voor de oningewijde wellicht als een architectonische grap, een absurdistisch experiment waarbij je enkel zou struikelen over roestig ijzer en beton. Ik ben Winnie, vijfenvijftig jaar, en ik heb in…
Musea in Birmingham vormen het raderwerk van een stad die zichzelf voortdurend opnieuw uitvindt, een compositie van baksteen en verbeelding waarin het verleden geen dode letter is, maar een levend mechanisme. Als kunsthistorica, gewend om…
Een lang weekend naar Birmingham is misschien niet het eerste waar je aan denkt als je je dure racefiets of die glimmende e-bike uit de schuur trekt, maar dat is precies waarom je erheen moet. Terwijl de rest van de wereld zich verdringt in de nauwe straatjes van Amsterdam of de heuvels van de Provence, fiets jij in een stad die meer kanalen heeft dan Venetië – al zijn de gondeliers hier vervangen door roestige bakstenen en de geur van industriële glorie. Als reisagente heb ik veel gezien, maar de rauwe, ongefilterde eerlijkheid van Birmingham heeft een bijna poëtische kwaliteit die je pas begrijpt als je er bent. Voor de actieve vijftigplusser die niet terugdeinst voor een vleugje ironie en een gezonde dosis Britse nuchterheid, biedt deze stad een decor dat voortdurend schakelt tussen hypermodern glaswerk en Victoriaanse baksteengotiek. Je fietst hier niet over gladgestreken toeristenpaden, maar door het kloppende hart van een stad die zichzelf voortdurend opnieuw uitvindt. Het is een plek waar je de geschiedenis niet alleen ziet, maar ook ruikt en hoort, vooral wanneer de wind de juiste kant op staat. Bereid je voor op een reis die je vooroordelen over de Midlands genadeloos de kop indrukt, terwijl je geniet van culinaire hoogstandjes die je in de gemiddelde Franse bistro niet zult aantreffen.
Men roept het vaak: Birmingham heeft meer kilometers kanaal dan Venetië. Het is een van die feitjes die de lokale bevolking graag herhaalt, alsof ze daarmee de afwezigheid van een San Marcoplein hopen te compenseren. Toch zit er een kern van waarheid in de schoonheid van dit netwerk, zeker vanaf het zadel van een fiets.
Het Gas Street Basin is het knooppunt waar de industriële revolutie ooit haar adem haalde. Hier komen het Worcester en Birmingham Canal en het Birmingham Canal Navigations samen. Vroeger was dit het domein van paarden die zware kolenschepen trokken; tegenwoordig is het de plek waar je fietst langs kleurrijke 'narrowboats' die eruitzien alsof ze elk moment in een museum voor volkskunst kunnen worden geplaatst. De kades zijn geplaveid met van die karakteristieke blauwe bakstenen die, als ze nat zijn – en dat zijn ze in Engeland nogal eens – een prachtige glans geven aan je lang weekend naar Birmingham.
Wat deze plek zo populair maakt, is het contrast. Aan de ene kant zie je de traditionele ijzeren bruggen en aan de andere kant de glimmende gevels van bars en restaurants. Het is een visueel spektakel dat perfect is voor wie houdt van een gelaagd stadsbeeld. De jaagpaden zijn uitstekend begaanbaar met de fiets, mits je rekening houdt met de incidentele wandelaar die denkt dat het pad alleen voor hem is aangelegd.
De persoonlijke indruk van Ainoa: Ik herinner me een middag bij Gas Street Basin waar de zon eindelijk doorbrak na een typisch Engelse regenbui. Terwijl ik mijn fiets tegen een Victoriaanse paal parkeerde, zag ik een oudere heer op zijn boot een kop thee drinken met een blik die suggereerde dat hij de rest van de wereld een gunst deed door daar te zijn. Dat is precies de sfeer die ik zoek: pretentieloos maar met een enorme dosis karakter. Het is geen Venetië, nee. Het is beter, want hier hoef je niet te doen alsof je een zanger in een gestreept shirt waardeert; hier is de stilte van het water je soundtrack.
Birmingham staat erom bekend dat ze niet bang zijn om een sloopkogel in een gebouw te zetten dat elders als 'historisch' zou worden bestempeld. Dit heeft geleid tot een skyline die soms aanvoelt als een architecturale grabbelton, maar dan wel een van zeer hoog niveau.
De Library of Birmingham is geen stoffig gebouw waar je alleen komt om zachtjes te doen. Het is een postmoderne stapeling van goudkleurige cirkels en glazen wanden die schittert in het hart van de stad. Het gebouw is ontworpen door de Nederlandse architecte Francine Houben en dat merk je aan alles: de functionaliteit gecombineerd met een visuele flair die bijna on-Brits aanvoelt. Tijdens een lang weekend naar Birmingham kun je hier niet omheen.
De buitenkant is bedekt met een filigraan van metalen ringen, een knipoog naar de traditie van metaalbewerking in de stad. Maar de echte verrassing zit binnenin. Er zijn dakterrassen, de zogenaamde 'Secret Gardens', die een panoramisch uitzicht bieden over de stad. Het is een plek waar je even kunt ontsnappen aan het verkeer beneden en kunt zien hoe de stad zich als een lappendeken van baksteen en beton uitspreidt naar de horizon. De populariteit onder toeristen komt voort uit het feit dat het gratis toegankelijk is en een van de weinige plekken in de stad is waar je je even in een andere wereld waant.
Een stad is niets zonder haar ambachten. Birmingham was ooit de 'werkplaats van de wereld', en nergens is dat meer voelbaar dan in de wijken waar het zweet van de arbeiders bijna nog in de muren lijkt te zitten.
Het Jewellery Quarter is een fascinerend overblijfsel van de tijd dat Birmingham meer dan de helft van alle sieraden in het Verenigd Koninkrijk produceerde. Nog steeds wordt hier een aanzienlijk deel van de Britse ringen en kettingen gemaakt. De wijk bestaat uit prachtige Georgiaanse en Victoriaanse gebouwen waarin kleine werkplaatsen zijn gehuisvest. Het is een genot om hier doorheen te fietsen; de straten zijn rustiger dan in het centrum en de architectuur is menselijker van schaal.
De populariteit van deze wijk zit hem in de authenticiteit. Dit is geen nagebouwd pretpark; hier wordt nog echt gewerkt. Je kunt het Museum of the Jewellery Quarter bezoeken, dat is gevestigd in een fabriek die op de dag dat de eigenaars met pensioen gingen, simpelweg de deur op slot deed. Alles is nog precies zoals het was: de kopjes thee staan nog op de werkbanken. Het is een tijdcapsule die je laat nadenken over de vooruitgang en wat we onderweg zijn verloren.
De persoonlijke indruk van Ainoa: Wat ik zo heerlijk vind aan het Jewellery Quarter is de subtiele ironie van rijkdom die wordt gecreëerd in soms grimmig uitziende gebouwen. Ik kocht daar ooit een zilveren ring in een winkeltje dat aan de buitenkant niet meer leek dan een veredelde garage. De eigenaar vertelde me met een prachtig accent over de zilverstempels van zijn grootvader. Dat soort ontmoetingen maken een reis. Het is de afwezigheid van de glimmende 'high street' luxe die deze wijk zijn glans geeft. Als je er fietst, voel je de geschiedenis door de trillingen van je stuur.
Zelfs de meest geharde stedeling heeft af en toe een boom nodig om naar te staren. Birmingham verrast met haar groene longen, die vaak verbonden zijn door de fietspaden die we eerder al bij de kanalen noemden.
Cannon Hill Park is het kroonjuweel van de parken in Birmingham. Het is een uitgestrekt gebied met meren, tennisbanen en een prachtig aangelegde bloementuin. Voor de fietser is het een ideale stop tijdens een tocht vanuit het centrum naar de zuidelijke wijken. Het park is populair bij de lokale bevolking voor picknicks en sport, maar het heeft ook een culturele kant met het MAC (Midlands Arts Centre) dat zich in het park bevindt.
De uiterlijke kenmerken zijn klassiek Engels: grote gazons, majestueuze bomen en een sfeer die je doet vergeten dat je in een miljoenenstad bent. Het is een plek waar je ziet hoe de stad ademt. De combinatie van natuur en cultuur maakt het een geliefde trekpleister voor de hoger opgeleide reiziger die graag een museumbezoek combineert met een frisse neus. Het is de perfecte plek om even af te stappen en te kijken naar de Engelse variant van ontspanning: een combinatie van wandelen, honden uitlaten en heel veel praten over het weer.
Ja, de stad heeft flink geïnvesteerd in fietspaden, vooral langs de kanalen waar je geen last hebt van auto's.
Tussen mei en september is het weer het meest stabiel, wat handig is als je veel wilt fietsen.
Absoluut niet. De stad is uitstekend bereikbaar per trein en het openbaar vervoer is prima geregeld.
Een Balti is een lokale curry-variant, uitgevonden in Birmingham. Bezoek de Balti Triangle voor de meest authentieke ervaring.
Het centrum is relatief vlak, maar daarbuiten kunnen er enkele glooiingen zijn. Niets wat een geoefende fietser niet aankan.
Ja, er zijn diverse deelfiets-systemen en gespecialiseerde verhuurders in de stad.
Ja, aanzienlijk. Hotels en maaltijden zijn vaak een stuk vriendelijker geprijsd.
Er rijdt een directe trein die je in minder dan 15 minuten naar New Street Station brengt.
Lagen zijn je beste vriend. Een regenjasje is in Engeland nooit overbodige luxe.
Zeker, er zijn veel culturele instellingen en de stad is goed begaanbaar voor actieve vijftigplussers.
De serie speelt zich hier af. Hoewel de opnames vaak elders waren, ademt de stad de sfeer van die tijd nog steeds uit.
Ja, de jaagpaden zijn grotendeels geschikt voor fietsers, maar let wel op voetvissers en wandelaars.
De meeste grote publieke musea, zoals de Birmingham Museum & Art Gallery, zijn gratis toegankelijk.
De lokale bevolking zegt vaak 'Brum-ing-um'. 'Brum' is de koosnaam voor de stad.
Dat is het enorme, futuristische winkelcentrum in het hart van de stad.
Ja, Birmingham heeft meer parken dan welke andere Europese stad van vergelijkbare grootte dan ook.
Ja, er zijn diverse organisaties die historische fietstochten door de stad aanbieden.
Ja, maar buiten de spitsuren is het vaak makkelijker en op sommige trajecten moet je reserveren.
Meestal van 09:00 tot 18:00, op donderdag vaak een koopavond en op zondag korter geopend.
In het Jewellery Quarter en rondom Colmore Row vind je de beste onafhankelijke koffiezaken.